Καλλιεργώντας πράσινες δεξιότητες
Αυτή η μέθοδος βοηθά τα άτομα να αναλογιστούν τόσο τις προσωπικές τους δεξιότητες όσο και τις δεξιότητες που σχετίζονται με το περιβάλλον (πράσινες δεξιότητες) μέσα από ιστορίες επιτυχίας. Ενθαρρύνει την αυτογνωσία, την αναγνώριση και την ανάπτυξη δεξιοτήτων, ενώ υποστηρίζει τους συμμετέχοντες να συνδέσουν τα δυνατά τους σημεία με βιώσιμες ευκαιρίες σταδιοδρομίας.
Η δραστηριότητα έχει σχεδιαστεί για μαθητές λυκείου, φοιτητές πανεπιστημίου, αποφοίτους και ενηλίκους. Είναι κατάλληλη για συμβουλευόμενους που εμπλέκονται ήδη ή πρόσκεινται θετικά σε πράσινα επαγγέλματα και ζητήματα, καθώς και για εκείνους που ακόμα διερευνούν τη σχέση τους με περιβαλλοντικά θέματα και θέματα βιωσιμότητας.
Αποτελεί έναν τρόπο εισαγωγής της βιωσιμότητας στην παραδοσιακή προσέγγιση «δεξιότητες μέσω ρημάτων δράσης».
Έμπνευση για το εργαλείο
- M. Shymon – B-δημιουργικές κάρτες Δυνατά σημεία (εγχειρίδιο)
- EKS – Πλοήγηση στον κόσμο της εργασίας. Πώς να βρείτε το σωστό;
Τεκμηρίωση: Γιατί είναι αναγκαίο;
Αυτή η μέθοδος καλλιεργεί την αυτοεπίγνωση και την αναγνώριση των οικολογικών δεξιοτήτων — δεξιοτήτων που μπορούν να αναπτυχθούν και να εφαρμοστούν για τη δημιουργία θετικής αλλαγής για τα άτομα, τις κοινότητες και τον πλανήτη. Αναδεικνύει πώς οι δεξιότητες δεν είναι χρήσιμες μόνο για την ανάπτυξη της σταδιοδρομίας, αλλά και για τη συνεισφορά σε ένα πιο βιώσιμο μέλλον.
Στόχοι
Μέχρι το τέλος της δραστηριότητας, οι συμβουλευόμενοι/μαθητές θα είναι σε θέση να:
- Εντοπίζουν τις πράσινες δεξιότητές τους, πώς τις χρησιμοποιούν στην καθημερινή ζωή, ποιες εκτιμούν περισσότερο και πώς μπορούν να τις αναπτύξουν περαιτέρω.
- Εμβαθύνουν την κατανόησή τους για τις δεξιότητες γενικά και να εντοπίζουν πρόσθετες δεξιότητες που θα μπορούσαν να ενισχύσουν.
- Λαμβάνουν ανατροφοδότηση από συνομήλικους για τις δεξιότητές τους και να γίνουν πιο ευαίσθητοι στα δυνατά σημεία και τις ανάγκες των άλλων (σε ομαδικά πλαίσια).
Απαιτούμενοι πόροι
- Λίστα δεξιοτήτων διευρυμένη ώστε να περιλαμβάνει (πράσινες)δεξιότητες (Παράρτημα 1)
- Φύλλο Εργασίας Ανάπτυξης Δεξιοτήτων (Παράρτημα 2)
- χαρτί, post-it, στυλό, κουτί
Δραστηριότητες
Ο σύμβουλος σταδιοδρομίας εξηγεί τον σκοπό της δραστηριότητας και εισαγάγει την έννοια των δεξιοτήτων — τεχνικές (π.χ. προγραμματισμός, χρήση εργαλείων) και ήπιες (π.χ. επικοινωνία, επίλυση προβλημάτων, ομαδική εργασία). Οι δεξιότητες αποκτώνται μέσω της μάθησης και της εμπειρίας, μπορούν να αναπτύσσονται συνεχώς και είναι καθοριστικές για την προσαρμοστικότητα, την προσωπική ανάπτυξη και την αυτοεκτίμηση.
Οδηγίες για ατομική δραστηριότητα:
1. Ανακάλυψη μιας ιστορίας επιτυχίας
Προσκαλέστε τον συμβουλευόμενο να ανακαλέσει μια κατάσταση στην οποία πέτυχε κάτι με επιτυχία (στην εργασία, τις σπουδές ή την προσωπική ζωή). Μπορούν να συζητηθούν περισσότερες από μία καταστάσεις. Κατευθυντήριες ερωτήσεις:
- Ποιος ήταν ο ρόλος σας;
- Ποιος άλλος συμμετείχε;
- Πώς προσεγγίσατε την κατάσταση;
- Ποιο ήταν το αποτέλεσμα;
- Πώς αισθανθήκατε;
2 Σύνδεση με τη βιωσιμότητα
Υποβάλετε πρόσθετες ερωτήσεις για να αναδείξετε τις συνδέσεις με έναν ευρύτερο αντίκτυπο:
- Επηρέασε αυτή η κατάσταση άλλους ανθρώπους, την κοινότητά σας ή το περιβάλλον;
- Συνέβαλε σε κάτι μεγαλύτερο από εσάς τους ίδιους;
- Πώς συνδέεται με τις αξίες σας ή την αίσθηση του σκοπού σας;
- Αν επαναλαμβανόταν πολλές φορές, τι είδος κόσμου θα δημιουργούσε;
- Πώς θα μπορούσε αυτή η εμπειρία να υποστηρίξει τη μακροπρόθεσμη ευημερία (τη δική σας, των άλλων ή του πλανήτη);
- Πώς θα ενεργούσατε αν ο κύριος στόχος σας ήταν να βοηθήσετε τους άλλους ή τις μελλοντικές γενιές;
3. Εντοπισμός δεξιοτήτων
Μοιραστείτε τη λίστα πράσινων δεξιοτήτων (Παράρτημα 1). Ο συμβουλευόμενος επιλέγει τις δεξιότητες που χρησιμοποιήθηκαν στην κατάσταση. Υποστηρίξτε τον με ερωτήσεις όπως:
- Τι θεωρείτε ως το κλειδί της επιτυχίας σας;
- Τι σας άρεσε περισσότερο;
- Τι σας φάνηκε πιο εύκολο;
- Τι σας έδωσε το μεγαλύτερο αίσθημα ικανοποίησης;
Ο σύμβουλος σταδιοδορμίας μπορεί να προτείνει δεξιότητες που ο συμβουλευόμενος παρέβλεψε.
4. Ιεράρχηση δεξιοτήτων
Ο συμβουλευόμενος επιλέγει έξι σημαντικές δεξιότητες και τις διερευνά λεπτομερώς χρησιμοποιώντας το φύλλο εργασίας (Παράρτημα 2). Αναλογίζεται:
πώς θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για μια ουσιαστική ή βιώσιμη εργασία;
- πώς εμφανίζεται η κάθε δεξιότητα στη ζωή τους;
- πόσο καλά ανεπτυγμένη είναι (αυτοαξιολόγηση 1–6);
- πώς θα μπορούσε να την ενισχύσει περαιτέρω;
- τι θέλουν να υπηρετεί αυτή η δεξιότητα στη ζωή του και στον κόσμο; Ποιοι είναι οι νέοι τρόποι με τους οποίους θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει αυτή τη δεξιότητα για κάτι ουσιαστικό, πέρα από όσα έχει κάνει μέχρι τώρα;
Οδηγίες για την ομαδική δραστηριότητα:
1. Ανταλλαγή ιστοριών επιτυχίας
Οι συμμετέχοντες αφηγούνται τις ιστορίες επιτυχίας τους σε ζευγάρια ή μικρές ομάδες. Οι ακροατές κάνουν διευκρινιστικές ερωτήσεις και σημειώνουν τις δεξιότητες που παρατηρούν (χρησιμοποιώντας post-it). Αυτές προστίθενται αργότερα στην προσωπική λίστα δεξιοτήτων του ομιλητή (Παράρτημα 1).
2. Ανατροφοδότηση από συνομήλικους
Κάθε συμμετέχων εξετάζει τις λίστες δεξιοτήτων που εντοπίστηκαν από τους άλλους (από το ζευγάρι ή τη μικρή ομάδα του) και επιλέγει τις τρεις δεξιότητες που θεωρεί πιο σημαντικές. Αυτές γράφονται σε ξεχωριστά post-it, διπλώνονται και τοποθετούνται σε ένα κοινό κουτί.
3 Ανταλλαγή δεξιοτήτων
Οι συμμετέχοντες τραβούν τρία post-it από το κουτί. Εάν δεν είναι ικανοποιημένοι, μπορούν να διαπραγματευτούν ανταλλαγές μέχρι να είναι όλοι ευχαριστημένοι ή να τελειώσει ο χρόνος.
4 Συζήτηση
Ακολουθεί ομαδικός αναστοχασμός με κατευθυντήριες ερωτήσεις όπως:
- Πώς σας έκανε να νιώσετε η δραστηριότητα;
- Πώς αντιλαμβανόσασταν τον εαυτό σας και τους άλλους;
- Ποιες δεξιότητες ήταν πιο δύσκολο να αποκτηθούν και γιατί;
- Ποιες δεξιότητες θεωρείτε απαραίτητες για τη λίστα των «κορυφαίων δεξιοτήτων» σας;
- Πώς σας βοήθησε αυτή η δραστηριότητα να δείτε τον εαυτό σας πιο καθαρά;
- Ποιες δεξιότητες σας κάνουν να αισθάνεστε περισσότερο συνδεδεμένοι με τις αξίες σας, τους άλλους ανθρώπους ή τον φυσικό κόσμο;
- Τι μάθατε σήμερα για τις δικές σας πράσινες δεξιότητες;
- Ποιες δεξιότητες θα μπορούσατε να διερευνήσετε ή να ενισχύσετε περαιτέρω;
- Πώς συνδέονται οι δεξιότητές σας με τις επιλογές σταδιοδρομίας που μπορεί να κάνετε;
- Ποιες από τις δεξιότητές σας θα μπορούσαν να υποστηρίξουν μια εργασία που συνεισφέρει στους ανθρώπους, τις κοινότητες ή το περιβάλλον;
- Αν φανταστείτε ένα μέλλον όπου αυτές οι δεξιότητες χρησιμοποιούνται ευρέως, τι είδος κόσμου θα μπορούσε να δημιουργήσει αυτό;
- Ποιες νέες ευκαιρίες ή επαγγέλματα θα μπορούσαν να προκύψουν αν εφαρμόζατε τις δεξιότητές σας διαφορετικά;
- Ποιο είναι ένα συγκεκριμένο βήμα που θα μπορούσατε να κάνετε για να χρησιμοποιήσετε τις δεξιότητές σας για μια θετική αλλαγή;
Μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν οι ερωτήσεις αναστοχασμού που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα από την ατομική δραστηριότητα.
Αναστοχασμός / Εμπεδώση της μάθησης
Ο σύμβουλος σταδιοδρομίας εργάζεται με μια ολοκληρωμένη λίστα δεξιοτήτων που ενσωματώνει τις πράσινες δεξιότητες. Παρατηρεί πώς οι συμβουλευόμενοι τις περιλαμβάνουν στις επιλογές τους, ποιες σημασίες τους αποδίδουν και πόσο σημαντικές είναι. Η συζήτηση μπορεί στη συνέχεια να κατευθυνθεί προς πράσινες θεματικές, ή μπορεί να ζητηθεί από τους συμμετέχοντες εξαρχής να επιλέξουν καταστάσεις όπου «προσέφεραν κάτι στον κόσμο» (π.χ. σε σχέση με περιβαλλοντικές ή κοινωνικές συνεισφορές).