Tabela podejmowania decyzji dotyczących kariery uwzględniająca zrównoważony rozwój
Inspiracja dla narzędzia
Pierwotnie zainspirowany przez Sheward i Branch 2012, dostosowany przez Sarę Peltola JYU i zaprezentowany przez Miriam Dimsits podczas webinaru.
Zainspirowany również pojęciem współkorzyści, które uwzględnia jednoczesne, systemowe i wielowymiarowe pozytywne skutki danej opcji – zamiast sprowadzać ją do logiki kompromisów między indywidualnymi kosztami a krótkoterminowymi zyskami.
Uzasadnienie: Dlaczego jest to potrzebne?
Poszukując zalet i wad (“kosztów i korzyści” we wszechobecnym języku ekonomicznym), praktycy kariery zazwyczaj koncentrują się na poziomie indywidualnym. To narzędzie wprowadza wymiar czasowy (skutki długoterminowe) i poszerza perspektywę refleksji (biorąc pod uwagę wpływ na innych i na inne części przyrody). Jest to ważny krok od ściśle liberalnego i indywidualistycznego podejścia.
Cele
Uczestnicy będą potrafili:
- zastanowić się nad wpływem swoich wyborów na siebie, innych i przyrodę
Potrzebne zasoby
Szablon:
| Korzyści / zyski / zalety | Koszty / Straty / Niedogodności | |
| Dla mnie | ||
| Dla innych (rodziny, przyjaciół, społeczności…) | ||
| Dla planety |
Działania
Warto zachęcić klienta do refleksji nad różnymi poziomami wpływu jego wyboru:
- Jakie są plusy i minusy w krótkim okresie…
- dla Pana/Pani?
- …dla innych ludzi?
- …dla planety?
- Jakie są plusy i minusy w dłuższej perspektywie…
- dla Pana/Pani?
- …dla innych ludzi?
- …dla planety?
Niektórzy klienci mogą być zaskoczeni i potrzebować więcej czasu na to, aby zastanowić się nad niektórymi wymiarami. Warto dać im przestrzeń czasową, dostosowaną do ich indywidualnych potrzeb.
Działania rozszerzające
Aby pójść dalej, można zmodyfikować to działanie, można użyć pojęcia “współkorzyści” do zadawania pytań, które prowadzą klienta do rozważenia jednoczesnych, systemowych i wielowymiarowych pozytywnych skutków danej opcji, zamiast sprowadzać ją do logiki kompromisów między indywidualnymi kosztami a krótkoterminowymi zyskami. Oto kilka możliwych pytań opartych na tej logice:
1. O pozytywnych skutkach systemowych (już osadzonych w poprzednich częściach działania)
- W jaki sposób ta opcja mogłaby jednocześnie spełnić kilka Pana/Pani aspiracji (dobre samopoczucie, użyteczność społeczna, stabilność, zgodność z Pana/Pani wartościami itp. – proszę użyć własnych kryteriów klienta)?
2. O dynamice rezonansu, współzależności i współpracy
- Wybierając tę ścieżkę, jakie relacje (z samym sobą, z innymi, ze światem) mogłyby zostać wzmocnione?
- Czy ta opcja otwiera możliwości współpracy i synergii z innymi?
3. O alternatywnej koncepcji wartości/korzyści
- W jaki sposób ta decyzja może przynieść wartość wykraczającą poza wymiar finansowy? (znaczenie, użyteczność, wkład, zrównoważony rozwój itp.)
- Jakie korzyści może przynieść ta ścieżka w innych sferach Pana/Pani życia niż tylko praca?
4. Regeneracja zamiast optymalizacji
- W jaki sposób ta opcja wydaje się być zgodna z dbaniem o swoje zdrowie, relacje lub środowisko?
Alternatywny szablon oceny opcji kariery można opracować przy użyciu niektórych z poniższych kryteriów, w których klienci mogą oceniać opcje za pomocą notacji (np. 1-10) lub oceny jakościowej:
| Opcja 1 | Opcja 2 | |
| Rezonans wewnętrzny | ||
| Długoterminowe dobre samopoczucie | ||
| Wkład na rzecz innych | ||
| Ślad środowiskowy/społeczny |
Refleksje/konsolidacja nauki
- Co wyróżnia się dla Pana/Pani po przyjrzeniu się krótko- i długoterminowym skutkom dla siebie, innych i planety?
- Czy były jakieś niespodzianki? Jakieś obszary, o których trudniej było pomyśleć? Jak Pan/Pani sądzi, dlaczego?
- Czy zauważa Pan/Pani napięcia lub zgodności między tym, co jest dobre dla Pana/Pani, a tym, co jest dobre dla innych/środowiska?
- Która część Pana/Pani refleksji wydaje się najbardziej znacząca lub ważna?
Wizja i kierunek
- Do jakiego świata zmierza ten wybór – dla siebie i dla innych?
Integracja i kolejne kroki
- W oparciu o tę refleksję, co wydaje się mądrym lub solidnym następnym krokiem?
- Jakie małe działanie mogłoby pomóc Panu/Pani podążać w kierunku, który jest dobry dla Pana/Pani i otaczającego Pana/Panią świata?